Zachowania matki muszą przyciągać uwagę dziecka

Jeśli sytuacja taka powtórzy się wielokrotnie, dziecko może zacząć naśladować zachowania matki – odtrącać ojca, kiedy będzie chciał je przytulić, wziąć na kolana. Aby mogło dojść do uczenia się poprzez modelowanie, muszą być spełnione jeszcze inne warunki. I tak, zachowania matki muszą przyciągać uwagę dziecka. Przeżywana przez nią niechęć musi wzbudzać podobnej treści uczucia u dziecka. Wówczas to neutralny poprzednio bodziec (zbliżanie się ojca) zaczyna wywoływać nieprzyjemną reakcję emocjonalną (wzbudzoną poprzez zaobserwowane u matki przejawy niechęci). Oznacza to, że wrogości do ojca dziecko może uczyć się jakby automatycznie, bez żadnej zachęty ze strony matki czy wręcz wbrew jej nakazom: „Nie odsuwaj się od ojca”14.

W toku warunkowania klasycznego uczymy się znaczenia pewnych bodźców, podczas warunkowania instrumentalnego nasze zachowania uzyskują określone wzmocnienia, a modelowanie pozwala nam na uczenie się poprzez obserwowanie innych. Przytoczone zaburzone zachowania przez dużą liczbę czytelników mogą być odbierane jako patologiczne. Warto jednak zwrócić uwagę na problemy związane z kryteriami normalności czy nienormalności zachowań. Oczywiste, że ocena taka w dużej mierze zależy od kontekstu sytuacyjnego: to samo zachowanie w różnych okolicznościach może być odmiennie wartościowane. Nie będziemy pewnie uznani za nienormalnych śpiąc nago w domu. Jeżeli natomiast ktoś z nas wyjdzie bez ubrania na ulicę, może być narażony na odwiezienie do szpitala psychiatrycznego.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *